Tarımda Güneş Enerjisi Kullanımı

Tarımda Güneş Enerjisi Kullanımı

Tarımsal üretimde enerji gereksinimi teknolojik cihaz kullanımının artışıyla her geçen yıl biraz daha artıyor. Otomatikleşmenin, akıllı teknolojilerin ve tarım 4.0 geliştirmelerinin birçok getirisi olsa da enerji kaynaklarının kullanımının artması büyük bir sorun olarak karşımıza çıkıyor. Örneğin, elektrik ile otomatik tarımsal sulama yapılması, her ay çiftçilerimizin yüksek faturalarla yüz yüze gelmesine neden oluyor. Benzer bir şekilde serayı ısıtan çiftçimiz elektrik giderini karşılayabilmek için kara kara düşünüyor. Çevre dostu ve uzun vadede tasarruflu enerji kaynakları arasında güneş enerjisi, verimli bir alternatif olarak öne çıkıyor. Tarımda güneş enerjisi kullanımı, düzenli elektrik maliyeti olmaksızın sulama yapabilmeye, serayı ısıtmaya, soğutma deposu kullanmaya imkan tanıyor. Nasıl mı? Yazımızın devamından öğrenebilirsiniz. 

Tarımda Güneş Enerjisi Nasıl Kullanılabilir?

Elektrik harcamasını devreden çıkaran güneş enerjisi, verimli kullanımıyla fark yaratıyor. Tarla arazisinin yapısı, ekinin ihtiyaçları, bölgenin şartları incelenerek solar paneller için hazırlık, planlama ve kurulum özel olarak hazırlanıyor. Peki, tarımsal faaliyetlerde güneş enerjisi sistemi nasıl kullanılır?

• Sulama sisteminde basınç yaratılması için enerjiye ihtiyaç duyuluyor. Basınç ile borulara iletilen su, tarlaya etkin şekilde dağıtılıyor. Farklı sulama sistemleriyle entegre biçimde kullanılabilen güneş enerjisi, damla sulama, yüzey, yağmurlama, mikro sulama gibi modellere göre hazırlanıyor. Tarımda güneş enerjisi kullanımı için güneş paneli, uygun su pompası, akü sistemi, borular yeterli oluyor. Panelden toplanan enerji, diğer aksamlarla dağıtılarak kolaylıkla kullanılıyor. 
• Güneş enerjisi seracılıkta da kullanılıyor. Seranın ısıtılmasında odun, kömür, gaz gibi farklı yakıtlar, yüksek giderlere neden olabiliyor. Düzenli ısıtmanın verimdeki önemi bilinse de çiftçilerimiz seralarda maalesef maliyetler nedeniyle ısıtma giderlerinden kaçınmak zorunda kalıyor. Güneş enerjisi, ısınmada kablolama sistemi ile çalışıyor. Gündüz üretilen elektrik, gece akü sistemiyle gerekli sabit sıcaklığı sağlayacak şekilde tasarlanabiliyor. 
• Tarımda ambalaj ve paketleme tesislerinde güneş enerjisinden yararlanılabiliyor. Özellikle güneş potansiyeli yüksek bölgelerde, ambalaj paketleme tesislerinin yüksek enerji gideri büyük oranda ortadan kalkıyor. 
• Soğuk hava depolarında güneş elektriği kullanılarak ürünlerin saklanmasında avantaj elde edilebiliyor. 
• Güneş enerjisi hayvancılık alanında da rahatlıkla kullanılabiliyor. Yem karıştırma makineleri gibi araçlar, güneş enerjisiyle çalıştırılabiliyor. 

Güneş enerjisi kullanmanın tarımsal üretimde sunduğu birçok avantaj yer alıyor. Çevre dostu yenilenebilir güneş enerjisi, uzun yıllar bakım gerektirmemesiyle fark yaratıyor. Enerjide dışa bağımlılığı azaltan, modüler yapıdaki sistemin temini, taşıması ve kurulumu oldukça kolay görülüyor. Tarımsal sulamada güneş enerjisi sistemi su tasarrufu sağlayan rezervuar sistemi ile destekliyor. Şebeke elektriği olmayan yerlerde bile rahatlıkla kullanılabiliyor. Sistem, elektrik kesintisi, voltaj regülasyonu gibi sorunları ortadan kaldırıyor. Sunduğu avantajlar güneş enerjisini geleceğin tarım dünyası için vazgeçilmez kılıyor. 

Güneş Enerjisi ile Tarımsal Sulama

Güneş enerjili tarımsal sistemler, söz konusu sulama olduğunda mevcut suyun ana kaynaktan alınarak en doğru ve verimli şekilde iletilmesini amaçlıyor. Güneş enerjisi, hem damla sulama hem de yağmurlama, mikro sulama gibi modellerle kullanılabiliyor. Otomatik, yarı otomatik ve akıllı sistemler için güneş enerjisinden kolaylıkla faydalanabiliyor. Güneş sistemi ile enerji elde etme konusunda temel bilgiler: 

1. Sulama dönemi olan nisan ve eylül ayları arasında, tarımsal alanlarda her gün sorun yaşamadan güneş enerjisi kullanılabiliyor. Çoğu sistem bulutlu havalarda bile sorunsuz çalışabiliyor. 
2. Türkiye topraklarının coğrafi şartları düşünüldüğünde günlük ortalama 8-9 saat güneş enerjisi kullanımı gerçekleştirilebiliyor. 
3. Mevcut bir pompa olduğunda, pompa güneş enerjili sulama sistemine dönüştürülebiliyor. Birçok firma 10 yıla kadar verimlilik garantisi vererek çiftçilerimizin içinin rahat etmesini sağlıyor. 
4. Güneş paneli, solar pompa sürücü, güneş paneli konstrüksiyon kurulumu ve pompadan oluşan tüm sistem, 1 Hp beygir gücü ile 150 Hp arasındaki tüm pompalarla çalışabiliyor. 
5. Yerleşim alanlarının dışında kalan tarımsal arazilerde ihtiyaç duyulan enerji yenilenebilir güneş elektriği ile sağlanabiliyor. 
6. Ekstra bakım maliyeti olmayan güneş enerjili sulama sistemleri, doğru projelendirildiğinde 4-11 yıl içinde giderlerini çıkarıyor.

Ülkemizde güneş enerjisi ile tarımsal sulama sıklıkla kullanılıyor. Yüksek mazot ve elektrik maliyetlerindense güneş enerjili sistemler daha düşük maliyet sunuyor. Kurulum gideri ilk bakışta yüksek görülse de sistemlerin ortalama 25 yıl kullanılabilmesi ekonomik olarak sınıflandırılmasını sağlıyor. 

Tarım Bakanlığı Güneş Enerjisi Desteği

Tarım ve Köyişleri Bakanlığı’nın her yıl yayınladığı Kırsal Kalkınma Yatırımlarını Destekleme Tebliği çerçevesinde tarımsal sulamada güneş enerjisi hibesi veriliyor. Desteğin sadece sulama için olduğu sanılsa da aslında, tarıma yönelik; işleme, paketleme, ambalaj ve sair tesisler için yenilenebilir enerji kullanımı teşvik ediliyor. Rüzgar, güneş, jeotermal gibi yenilenebilir kaynakların kullanılmasına Tarım ve Köyişleri Bakanlığı tarafından %50 oranında destek veriliyor. Ancak yüksek pompa gücü gerektiren arazilerde, çiftçilerin maliyetleri yüksek olduğundan %50 tarımsal sulamada güneş enerjisi hibesi bile maliyetin göze alınabilmesini mümkün kılamayabiliyor. Çiftçilerimizin güneş enerjisi konusunda uzman markalardan fiyat alması, projelendirme ile gelir gider ve verim hesaplarını yapması, kaç yıl içinde masrafların çıkacağını tespit ederek bu gideri bir yatırım gibi görmesi öneriliyor. Zamandan, emekten ve giderden tasarrufu vadeden güneş enerjisi sistemleri çeyrek asırlık ömrüyle çocuklara bırakılabilecek bir miras gibi görülebiliyor.